"Miscellanea historyczne w rękopismach z epochy panowania Stanisława Augusta". (1768)
"Myśli czyli reflexye nad okolicznościami wziętych w Sielcach [...] generałów Grabowskich dwóch braci, tamże, w sieni ukrywaiących się" k. 68-69
k. 177 Partykularne Wiadomości 1773. Sprawa ratyfikacji traktatów "wymuszonych na delegacyjnych sesjach jako też limity sejmu", termin 20 stycznia 1774, w tym okresie na sesjaxh deleg. będzie omawiana sprawa formowania rządu, będą również odprawione sądy konfederackie. Ponieważ spraw jest jest około 1000, dlatego należy dokonać podziału na litewskie i koronne, a juryzdykcję powierzyć właściwym marszałkom. Cały "Dom Burboński", t.j. Francja, Hiszpania i Neopolitania zawarł alians z Anglią i Portą i chce wciągnąć Moskwę, aby "przeszkadzać podziałowi Polski". dla t-ej to przyczyny cesarz tak szybko wyjechał z Polski do Wiednia. Nastąpi pokój moskiewsko-turecki, mediacje Anglii z Portą w imieniu Moskwy i Francji, zaś z Moskwą w imieniu Turcji. Turcja sta-wia swe warunki: wyprowadzenie wojsk moskiewskich z Turcji i Polski, "odstąpienie podziału Polski", wynagrodzenia krzywd. Poseł moskiewski w Wiedniu, Czerniszew, wyjechał do Wersalu, aby uprzedzić ks. de Aranda, posła do Hiszpanii. Aranda zna sprawy polskie, bo był posłem u nas za Augusta II i sprowadził z Charelenu p. Chosewi, który był ministrem we Francji, a obecnie pomaga w Wersalu przy układaniu projektów, zapewne sprawy "pomyślnie dla Polski pójdą".
"Proiekta zagraniczne. Uwiadomienie patryotów o dobrych zamysłach tak zagranicznych yako y wewnętrznych" k. 149-152
Z Wilna d 13 Febr [13 II] 1773 k. 169-170 Z Wilna deputowani sędziowie ziemscy Szpyrko i Horodeński, z [...?] Abramowicz derewniczy wileński i Bonfałł, z Oszmiany podstarości Pittutorowic i podczaszy Radziewicz, z Brasławia strażnik Żynko, mostowniczy Zahorski; z Kowna regent ziemi żmudzkiej Staniewicz i rotmistrz Zawadzki, ze Żmudzi - Tyszkiewicz ciwuń Małych Dyrwian, Begnard kuchmistrz, sędzia Burba; z Grodna - Bonfalt stolnik, chorąży Homyka, z Wołkowyska - chorąży Bykowski, kapitan Radonicki; z Trok De Raco i stolnikowicz Lacki, z Nowogródka Piotrowicz i pisarz Korsak. Obecni w Wilnie; "akt weselny" starostu tłumockiego Potockiego z podskarbianką w. lit. W Grodnie starżnik w. lit. gościł bpa krakowskiego, który jedzie do W-wy. Bp kijowski był u wojewody trockiego i przez Wilno pojedzie do W-wy. hetman polny koron. z synami jedzie przez Słomin do W-wy. Z /-wy 8. II: rada senatu; noty ministrów wiedeńskiego, petersburskiego i berlińskiego: domagają się sejmu na 19 kwietnia; do 7 czerwca kraj "doświadczy niechybnie skutków okropnej nieszczęśliwości". Zwolniono senator-ów z aresztu ros. Imperatorowa zwolni oficerów francuskich wziętych z zamku krakowskiego oraz ok. 5.000 konfederatów. Gen. Bibikow spowoduje, że wojsko austriackie i pruskie nie będzie stacjonowało w W-wie. W Bawarii Potocki kupił sobie pałac, pojechał tam Radziwiłł. Konfederaci w Ła-ńcucie, pojadą do Strasburga, Monachium i Luneville. Kongres w Bukareszcie, pośredniczy Francja w traktacie moskiewsko-tureckim, wysłano posła do sułtana w Konstantynopolu. Gubernator cesarza we Lwowie zasądził cześnika bełzkiego, Głogowskiego, za użycie broni; Polakom nie wolno nosić szabel. Stany saskie powołały "do rządu wespół z elektorem JMci królewicza JMci Xawiera".
Konfederacja barska, diariusz sejmu 1767, Konstytucja 3-go Maja
k. 175-176 Z Warszawy d 5 Junij [5 VI] 1769 Anno Joachim Szwartzemberg, Tomasz Odrowąż, Wilkoński, Rafał Amor Tarnowski, Józef Bieropirski chcą bronić wiary katolickiej, odrzucić "niewolnicze ustawy i zdeptanie praw narodowych", łączą się więc z marszałkiem, który przebywa za granicą. Zwołują stan rycerski pod Muszetynkę [?], jak również urzędników, aby ułożyli taryfy. Podatki na dobra szlacheckie oraz kościelne, wezwanie do regimentarzy, aby łączyli swoje oddziały z konfederatami. Podpis złożył konsyliarz Kossecki. Sekret z francuskiego na polski przetłumaczony o Piotrze Aleksiewiczu cesarze moskiewskim i jego dążeniach do uzyskania tytułu cesarza wschodniego; sprawa schizmy, Turcji i jej stosunku do konfederatów. Z cudzych krajów: w Rzymie wybór papieża, spory między kardynałami, stanowisko jezuitów, którzy zwalczają dom Burboński; rola Hiszpanii i króla pruskiego, który działa za pośrednictwem kardynała protektora śląskiego. W Królewcu spłonęły magazyny ze zbożem i różnymi towarami. Anglia chce pogodzić Portę z Rosją, aby wojna nie rozszerzyła się na całą Europę. Cesarzowa wysłała do króla francuskiego posła, aby przygotował kondycje pokoju Porty z Rosją
"Pieśń skomponowana 1768 sub titulo Oyczyzna" k. 48-49
"Modlitwa za szczęśliwe powodzenie w Królestwie Polskim, którą codziennie odmawiają w obozie pod Barem" k. 90
k. 189-190 Z Wilna die 1. Julij 1769. Wyjechał podskarbi do starostwa orawskiego oraz opuścił miasto Łopaciński. Z W-wy: na Pragę przyszły wojska Drewicza oraz bagaże Repnina; konfederaci na Woli i w Babicach, atakował ich łowczy k. Branicki, potyczki pod Sochaczewwem. Repnin odbywa podróż do Lwowa i Kijowa pod konwojem. Potyczki konfederatów. Moskale wdarli się na podwórze kamienicy franciszkanów - aresztowano marszałka koniuszego i dwóch z kompanii oboźnego pol. koron. Stempkowskiego, osadzono ich w pałacu ks. Wołkońskiego. Pułaski ruszył spod Lublina w województwo brzeskie, gdzie wybrał kontrybucje i przez Terespol ruszył na Litwę. Marszałek konfederacji sieradzkiej Bierzyński zwołał generałów szefów regimentów pod Łowicz i wybrał kontrybucję w Lublinie, a następnie na miasto nałożył nową Drewicz; ucierpieli bardzo jezuici, dominikanie. Od granicy tureckiej wielkie wojska pod Oczakowem i Benderem; obecny sułtan w., ma wyruszyć wojsko tureckie z marszałkiem Krasińskim oraz Potockim. Od Dunaju "uwiadamiają", że z Konstantynopola wymaszerowało wojsko, ruszyli się też Tatarzy krymscy. Niezadowolenie w Egipcie, odbywają się obrady Dywanu. Z Grodna 9. VII - spodziewają się konfederatów brzeskich, sprawa Komisji skarbowej i wojskowej.
D 5. Junij [5 VI] 1769 k. 22 Repnin wyjedzie do obozu wojskowego "przeciwko Turkom". Przyjechał biskup wileński. Moskale mają się przenieść z krakowskiego zamku na Promnik. Zamek ufortyfikowany. Dyssydenci zaciągają się w starostwie spiskim do wojska austriackiego. Wojsko cesarskie jest zaopatrywane w chleb przez piekarzy węgierskich. Ze Lwowa: starosta Pułaski z kasztelanem Konarskim dnia 26 maja wpadł przez bramę halicką i chciał zmusić komendanta Korydaskiego do kapitulacji; spalono pałac wojewody ruskiego i kilka domów, a konfederaci wycofali się do Gródka. Bierzyński z konfederatami ciągnie pod Lwów. Marszałkiem generalnym województwa ruskiego ma zostać Potocki, starosta kamieniecki. Konfederaci łęczyccy i sochaczewscy stoją pod W-wą i Grodziskiem. Gwardia konna lit. idzie z Błonia do Piaseczna. Wojsko moskiewskie ciągnie z Sochaczewa pod Warszawą, konfederaci są pod Mszczonowem. Skarbnikiewicz płocki Mdziewski został zwolniony, a Zieliński i Zakrzewski przebywają w areszcie. Komisja Wojskowa koron. wydała ordynanse do chorągwi i regimentów, aby się zgromadziły na Ukrainie, a jako regimentarza wyznaczono obeźnego pol. koron. Stępkowskiego. Branicki łowczy koron. odbiera raporty wojskowe. Sprawa gen. Golcza, odesłanego do Petersburga. Chocim: wojsko ros. nie może się przeprawić przez Dniestr, dowodzi nim ks. Galiczyn; wojsko tureckie pod Oczakowem; liczebność wojsk gen. Romansowa oraz Dantena. Wojsko w. wezyra i siły tatarskie pod Azowem. Z Konstantynopola: w Wiedniu mówią o pośle cesarskim i jego rodzinie, który to poseł poniósł karę za to, że nie oddał czci chorągwi Mahometa w Stambule, a na co oburzyło się pospólstwo.
k. 185-186 Z Wilna die 8 Julij [8 VII] 1769. Z Warszawy 3. VII: Komisja wojskowa koron. odebrała wiadomość od komendanta fortecy w Kamieńcu, że Gallicyn feltmarszałek wojsk ros. atakuje Turków. Pułaski z dragonią poszedł do Pińska. Marszałek konfederacji gostyńskiej Niborski stoczył potyczkę pod Kutnem, wspierał go marszałek konfederacji sochaczewskiej Stempowski. Z Lublina: żydzi donoszą, że zostały rozbite wojska ks. Prozorowskiego na Podolu. Nadszedł list Krusińskiego do gen. marszałka pol. i lit. w sprawie zwycięstwa Turcji nad Moskwą i gotowości bojowej Porty. Z Felsztyna donoszą, że wojska tureckie pod dowództwem podczaszego lit. i starosty staniwilskiego weszły "w kraj polski od Mohylewa i Ksiatyna". Chreptowicz swkretarz lit. wyjechał z żoną "do cudzych krajów". Mówi się, że będzie pokój, potwierdza to również król. Będzie publikowana deklaracja w tej sprawie. Wiadomości o konfederatach z Wilna i Grodna
"Proiekt instrukcyi [...] deputowanym do porozumienia się z ambasadorem rossyiskim" k. 2-3
"Dekret XX Dominikanów wysokodworskich z Lackimi" 1786 k. 221-234
"Początki daiące okazyą do utrzymania dyssydentów y innych proiektów sekretnych ao 1767 obiawione" k. 87-98
"Dyariusz seymu extraordynaryinego w Warszawie [...]" 1767 k. 56-64
"Oda. Sylfenus? filozof Witdusowi, z filozofa królowi zdania y sukcessów w r. 1768" k. 46v-47
"Gieniusz awantury polskiey" k. 106v, 161-162
k. 171-172 Z Warszawy d 22 8bris [22 X] 1770 Anno. Kopie się fosę od Ujazdowa do koszar gwardii, obecnie tylko na drogach publicznych "poczynione być mają rowy dla trudnienia przejazdu; warty kontrolują przejeżdżających. Nie wiadomo dlaczego zmieniono zamiary, mówi się o zarazie morowej. Na Pra-dze w lazarecie są ranni Moskale. Krążą pogłoski o konflikcie między Pułaskim a Zarembą. Pułaski atakuje pułk. Rhena; ruchy oddziałów Sawy. Pod Jasną Górą wojska Galliczyna i Drewitza. Kopią tam okopy; "dawniejsz powstaje odgłos" o konfederacji przy królu i przy Moskwie, mają się one jednak połączyć i spowodować "wysłanie posłów na sejm pacificationis". Na Litwie podobne zamysły "o związkach". Senatorowie nadal w niewoli, podobnie jak biskup krakowski; biskup kijowski "dwie tragedie wydał z których pierwszą imperatorowej JMci, a drugą Paninowi ministrowi przypisał, przez co wiele się akredytował rzeczonej carowej". We Lwowie zaraza, również w Podhorcach i Poczajo Zagraniczne wiadomości oznajmują, że elektorowa saska, wdowa, dotąd bawi u króla pruskiego, przyjmowana z honorami całej familii.
"Instrukcya na seym następuiący w r. 1764 wydana" k. 99-102
"Obiaśnienie Pisma Ś. w procesie przez [...] Młodziejowskiego [...]" k. 115-126
k. 181-182 Wiadomości War [szawskie] die 10 roku 1773. Armisticium przedłużono do 20 marca, Porta przegrupowała wojsko, a w Adrianopolu czekają na w. wezyra; wojska azjatyckie pod Stambułem, pójdą do Natolii. Nad Dunajem spokój, Moskale mają kwaterę w Targowiszczu na granicy Mołdawii, są też w Dziurdziewie, Brachiłłowie, Iz akcji; magazyny w Jassach, Benderze. Z Madrytu donoszą, że ministrowie dworu wiedeńskiego i petersburskiego byli na audiencji u króla hiszpańskiego i donieśli o podziale Polski, król "nie dał poznać swej myśli" i odbywa konferencję z potencjami europejskimi. Minister francuski de Kohan był u cesarza, Francja chce wziąć pod opiekę Polskę. W Stambule narady z ministrami: francuskim, holenderskim i szwedzkim, a z Aleksandrii Machemet Abadad wysłał wojsko i flotę do Syrii przeciwko Ali bejowi. Na Sląsku głoszą, że imperatorowa ros. domaga się na kongresie w Bukareszcie, aby mogła trzymać garnizony, na co oczywiście nie godzą się Turcy. Pergen gubernator austiacki we Lwowie wprowadza obyczaje niemieckie i żąda od penitentów na audiencjach stroju niemieckiego. Rezydent pruski w Gdańsku ogranicza prawa, magistrat zwołał stany miejskie na naradę, sprawa handlu i cła. oraz stosunku do króla polskiego. Nie wolno dostarczać towarów z Warmii do Gdańska, również dowóz zboża do Torunia jest wstrzymany. Mówi się o porozumieniu Turcji z Rosją. Z W-wy: marszałek wielki koron. nie pozwala "trzymać redutów" ku niezadowoleniu posła ros. Warszawski pisarz ziemski grodzki domaga się, aby "dla niespokojnych okoliczności" podjęli zdeponowane pieniądze. Marszałek krak. Walewski podał do grodu pismo konfederatów. Kopia listu z Petersburga od Czernyszewa do Sztachelberga, list dot. homagium zajętych ziem polskich.
"Lament wiary y wolności" k. 163-166
"Ministrowie wyżsi z sekretarzami" - uposażenia k. 30
"Od [...] Kajetana Sołtyka [...] z niewoli dla wiary i wolności podięty, do ziomków w trzech stanach na reassumpcią seymu zgromadzonych Oda. [...] 1768" k. 70-71
"Życzenie od dobrego obywatela królowi Inć 1768" k. 48
Z Warszawy die 16 9bris [16 XI] 1770. Prymas z senatorami debatuje, jak uwolnić fortecę częstochowską od ataku wojska ros. Proponują wysłanie delegacji do króla, aby interweniował u imperatorowej i posła Wołkońskiego. Pod Częstochową wojska Pułaskiego i Zaremby. Przeor częstochowski tajemnie korespondował z wojskiem ros., "został więc okuty w kajdany z dyspozycji JP Pułaskiego". Sprawa komendanta pierwszego okopu kasztelanica podlaskiego Majewskiego oraz innych konfederatów. Z Krakowa: w Bochni wojska austriackie, królewicz Karol wyciągnął kordon nad Wisłą w stronę Częstochowy k. 20-21
"Prawa kardynalne" k. 193-198
"Proiekt znaleziony w Torczynie?, na rynku po skączonym jarmarku SS Troycy 1707" k. 131-133
"Pieśń konfederatów litewskich" k. 153
"Reflexye y sposób względem rekrutów" k. 50-55
k. 174 Z Warszawy d 29 8br. [29 X] 1770. Deklaracja Wołkońskiego. Dokończono okopy koło W-wy: od Solca do koszar, "od Wisły do Wisły"; na Pradze okopy. Zaremba regim. konfederacji wielkopolskiej był w nocy u dentysty królewskiego Dembora, który mu rwał zęby. Sawa pod Sochaczewem; potyczka w dobrach starosty gostyńskiego, Lasockiego. Sytuacja pod Częstochową, Drewicz nakł kontrybucje. Wojsko Pułaskiego w lubelskim i poznańskim. Kontrybucje w województwach ruskich. Przybył kurier od ks. Czartoryskiego do Wołkońskiego. Wojsko pułk. Lange połączyło się z Drewiczem i Galliczynem, ciągnie na Częstochowę. Ze Stambułu: król francuski pisał do cesarza tureckiego, aby "dla wsparcia interesów polskich" wypuścił Krasińskiego i Potockiego, "a na miejsce ich innemi się kontentował". Do Stambułu "w zastaw" pojedzie wojewoda wileński Radziwiłł, chorąży Rzewuski oraz Czerny marszałek konfederacji krakowskiej. Dywizje konfederackie pod W-wą. Wojska szwedzkie wyruszą na Inflanty. Król francuski dobrze usposobiony dla konfederacji; Gomuliński, który był w Paryżu z ramienia konferderatów przywiózł dla nich pieniądze. Z Wilna 5. XI - zmarł sędzia ziemski Chodźkiewicz.
Z Warszawy d 13 lutego 1770 k. 23 Przeor wystąpił z memoriałem do posła Wołkońskiego i gen. Weynera prosząc o uwolnienie z kontrybucji nałożonej przez pułk. Drewicza. Komendanci konfedxracji nie mogą się ze sobą zgodzić in concilio bellico; do niewoli dostał się regimentarz Szaniawski i marszałek zakroczynski Kadłubowski, obaj są obecnie w ko-legi-acie jezuitów "w Kaliszu na kurację złożeni". Straty konfed-eratów. Zaremba zbiera rozproszone oddziały, a Morawski "dobrze przetrzepał Moskwę", Sawa spod Białegostoku poszedł pod Tykocin i do puszczy ostrołęckiej; Branicki opasał Brześć. Uniwersał marszałka gen. konfederacji wyjaśnia, że zajął miejsce Krasińskiego; Komisja Skarbowa ma swe archiwa przewieść do Generalności, a oficjaliści "prowenta" oddali do skarbu. Wojskowi wszelkiej rangi mają się zgłosić w wojsku konfederackim, "a to wszystko pod surowemi karami, utratą honorów, dóbr konfiskacją". Z Kamieńca Podolskiego: archimandryta i hospodar wołoski wyjechali z Latyczewa do Petersburga. Turcy odnieśli zwycięstwo nad Moskalami. Relacje o różnych osobistościach [Podhoryczanin, Pannin, Romansoff, Sotleben] . Plany sułtana tureckiego oraz baszy. "zaszła tu pewna wiadomość, która też w gazetach zagranicznych niemieckich drukowana znajduje się", że jazda moskiewska spaliła magazyny tureckie na Węgrzech założone tam za pozwoleniem królowej węg. cesarzowej, a wojska cesarskie wypędziły najeźdźców. Ekscerpt z listu: 23 stycznia pod Wartą "szpetna przegrana" chorągwi komputowach; ciężko ranny Szaniawski. Moskale przechodzą z Wołoszczyzny "na stronę Dniestru". Turcy atakują. Kuchmistrz litewski w Paryżu, Rostworowski w Dreźnie, również biskup kamieniecki, księżna Jabłonowska w Rzymie.
"List obywatela iednego pisany do przyiaciela mieszkaiącego w Potockim" k. 213-214, 219-220
"Pożegnanie królowi Stanisławowi II od Konfederacyi Barskiey r. 1768" wiersz k. 46
Konfederacja barska, diariusz sejmu 1767, Konstytucja 3-go Maja
k. 178-179 Punkta ułożonego od Konfederacyi Barskiey Traktatów 1769. "1mo "Woyska Tureckie jakim [...]" [Inc.:] "[...] z pewną Partyą Woyska Koronnego." [Expl.:] Wojska tureckie mają iść przez Ukrainę, nie biorąc jasyru; do Polski wracają dawne jej kraje, "a reszta ma być do Turek przyłączona", wojska tureckie, które wejdą w głąb kraju, nędą pod komendą marszałków konfederacji, a wojska polskie w Moskwie podlegać będą chanowi. Gwarancja bezpieczeństwa dla kobiet i słabych; zwolennicy wojsk auksiliarych są traktowani jako wrogowie. Wspólne podpisanie traktatów, gwarancje króla francuskiego. Z Gdańska 21 Jan. - dwór wiedeński zakłada magazyny na granicy Czech i Moraw, jego stosunek do Rosji i Porty. Z Konstantynopola: cesarz turecki domagał się od posła pruskiego rezolucji w sprawie Polski. Cesarz austriacki gromadzi wojsko na granicach węgierskich; dysydenci czescy czynią zamieszanie. Deklaracja dworu petersburskiego. Ogłaszając wojnę przeciw Turkom carowa powołuje się na traktaty z Polską i swą opiekę nad "grekami w Polsce i na Litwie, ponieważ "cierpią krzywdy i uciężenie"; w swej "wspaniałości" opiekuje się dyssydentami "obojga wyznań"; powołuje się również na "konstytucję traktatową z ostatniego sejmu w Warszawie" w zakresie wyznań na terenie Polski. Z Warszawy 30. I. podkomorzy lit. Potocki, złączywszy się z Tatarami, wszedł od strony Bałty w granice polskie "z intencją ciągnienia do Moskwy", również Franciszek, podkomorzy różański i Pułaski sta warecki ciągną z posiłkami. Pelnomocnik Turcji i poseł francuski są przy konfederatach. Na Litwie wojska moskiewskie, pójdą one na Połock i przez Wisłę do Wielkopolski.
Z Warszawy 1770 d 22 Octobr [22 X] k. 173 Okopy w W-wie, wyznaczono obowiązki mieszkańców, okopy mają się ciągnąć od Wilanowa do Młocin, "prostą linią od Wisły do Wisły", finansuje te prace król i klasztory, "a resztę miasto z pospólstwem". Zmiana projektów - obecnie umacnia się jedynie ulice i rowy od Kępy Kolendry do Galendzinowa. Pułk. Drewicz prosi ks. Wołkońskiego o sukkurs, ponieważ konfederaci umocnili się pod Jędrzejowem, Małogoszczą i Opatowem. Sawa zbliżył się pod Łowicz i Płock, Drewicz pójdzie na Poznań, aby złączyć się z pułk. Renem i Czartoryskim. Z pod Częstochowy ruszył Pułaski; poczynania Zaremby; konfederaci pod Puławami i na Lubelszczyźnie. Cesarz wezwał królewicza Karola z Drezna do Wiednia. Dania zawarła alians z Moskwą. Gen. ros. Panin atakował Turków. Hrabia Orłow donosi o sukcesach floty ros.
Pol.
"Z Biblioteki Eustachego hr. Tyszkiewicza" - [eksl.]
"Biblioteka Kórnicka nabyła od x. Polkowskiego w r. 1873" - [rkps] (AB 46 k. 44-46)
Keywords: Grabowscy (ród); Młodziejowski Andrzej Stanisław -- bp poznański -- (1717-1780); Stanisław August Poniatowski -- (król Polski ; -- 1732-1798); Laccy (ród); Sołtyk Kajetan Ignacy -- bp krakowski -- (1715-1788); Literatura polska -- 18 w; Parlamentaria -- 18 w; Wojsko -- 18 w. -- Polska; Dyplomacja -- 18 w; Sejm (1764) Warszawa; Opozycja polityczna nielegalna -- 18 w; Prawo -- 18 w; Siedlce (woj. mazowieckie) -- 18 w; Sejm (1767-1768) Warszawa; Dominikanie -- Wysoki Dwór