[Instrument notarialny protestacji króla Kazimierza Jagiellończyka, złożonej na sejmie walnym koronnym w Lublinie w obecności senatu, duchowieństwa i szlachty przeciwko nieuczciwemu wyrokowi biskupa włocławskiego (kujawskiego) Piotra z Bnina Moszyńskiego w procesie wytoczonym w sądzie biskupim mieszczanom gdańskim i poddanym króla polskiego przez tamtejszych profesów klasztoru Franciszkanów. Zakaz wykonania krzywdzącego dla poddanych króla wyroku pod karą utraty przez hierarchę dóbr kościelnych i własnych]. - Kazimierz IV Jagiellończyk (król polski ; 1427–1492) ((in Lublino))
Król Kazimierz Jagiellończyk, przebywając na sejmie walnym koronnym zwołanym na zamku w Lublinie (w ogrzewanym budynku kaplicy zamkowej około godziny dziewiątej przed południem), w obecności wielu świadków: senatorów i konsyliarzy koronnych i litewskich (senatu), tj. marszałka wielkiego koronnego Rafała Jarosławskiego, podskarbiego koronnego Piotra z Kurozwęk, wojewodów: krakowskiego Jana Amora Tarnowskiego, kaliskiego Jana Świdwy z Szamotuł, sandomierskiego Spytka Jarosławskiego, łęczyckiego Mikołaja z Kutna, lubelskiego Jana Feliksa Tarnowskiego, kujawskiego Jana z Oporowa, podolskiego Jana Odrowąża ze Sprowy, bełskiego Dobiesława Byszowskiego, kasztelanów: krakowskiego Jakuba z Dębna, poznańskiego Jana Ostroroga, sandomierskiego Pawła Jasieńskiego, międzyrzeckiego Andrzeja Świdwy z Szamotuł, brzeskiego Macieja Służewskiego, kamieńskiego Andrzeja z Bnina, sieradzkiego Dobiesława z Kurozwęk, sądeckiego Jana z Pilczy, innych dygnitarzy, wyższego duchowieństwa oraz zgromadzonej szlachty przemawia do biskupa włocławskiego (kujawskiego) Piotra z Bnina Moszyńskiego w sprawie procesu wytoczonego przed sądem biskupim mieszczanom gdańskim i poddanym króla przez tamtejszych profesów klasztoru Franciszkanów (pojawia się nazwisko Grzegorz Alfertis? miejscowy gwardian?), o którym dowiedział się z pogłosek. Biskup odpowiada królowi. Ponieważ zdaniem monarchy proces prowadzony był nieuczciwie i stronniczo, składa on protestację do wyroku i nakazuje ponownie zbadać i wyjaśnić sprawę. Zakazuje też biskupowi egzekucji krzywdzącego dla swych poddanych wyroku, co mogłoby wywołać zamieszki i rozlew krwi w całych Prusach Królewskich, pod karą utraty dóbr własnych i kościelnych (?). Sprawa oparła się również o Stolicę Apostolską. Ponad połowę dokumentu (dolna część tekstu) stanowi zapis rozmowy króla z biskupem oddanej w mowie niezależnej (bez graficznego zaznaczenia kolejnych wypowiedzi od nowych wierszy, jedynie przy niektórych akapitach widnieją zlewające się z literami znaczki akapitowe – łuczki), przy czym końcowa część dialogu zawierająca odpowiedź biskupa została odcięta, zachował się tylko początek. Instrument notarialny spisany własnoręcznie przez notariusza publicznego obecnego na sejmie przy dokonaniu czynności prawnej w obecności wymienionych w dokumencie świadków. [Uwaga: z powodu braku możliwości odczytania pełnego tekstu drugiej połowy dokumentu streszczenie w kwestii przedmiotu sporu i szczegółów procesu jest, niestety, niepewne].
Stan zachowania: dostateczny plus ; zabrudzenia narożników, zwłaszcza rozległe prawego dolnego, pojedyncze małe dziurki po robakach tuż przy krawędziach, naddarcie górnego prawego marginesu ; ślady różnej głębokości zagięć dolnych narożników i ukośnego zagięcia na długości całego dok. ; czytelność tekstu zła: pospieszna, niedbała minuskuła gotycka, tekst ogólnie słabo czytelny, wyblakły, częściowo nieczytelny ; inicjał w pierwszy wierszu kaligrafowany (z przedłużeniem wzdłuż lewego marg.), inwokacja oddana większym modułem pisma ; inkaust wyblakły i wytarty ; zaplamienia i skreślenia? w tekście.
In dorso u dołu pośrodku mała okrągła dziewiętnastowieczna pieczątka Biblioteki Kórnickiej, nad nią wpisana ołówkiem obecna sygn. 183 ; brak not dorsalnych.
Dok. w formie instrumentu notarialnego (bez wyrysowanego znaku i osobnej formuły notarialnej, które znajdowały się zapewne na odciętej części dyplomu).
Łac.
Keywords: Sejm 1484 Lublin; Franciszkanie Gdańsk 15 w; Sądownictwo kościelne katolickie -- 15 w. -- Polska; Sądownictwo -- 15 w. -- Polska; Mieszczaństwo -- 15 w. -- Polska; Duchowieństwo -- 15 w. -- Polska; Gdańsk (woj. pomorskie) -- 15 w; Lublin (woj. lubelskie) -- 15 w; Alfertis, Grzegorz -- gwardian? klasztoru w Gdańsku -- 15 w; Bniński, Andrzej -- klan kamieński -- (?–1504); Byszowski, Dobiesław -- klan i wda bełski, wda ruski -- (ca 1430–1489); Jakub z Dębna -- klan krakowski, kanclerz w. kor. -- (1427–1490); Jan Odrowąż ze Sprowy -- wda podolski i ruski -- (?–1485); Jarosławski, Rafał Jakub -- marszałek w. kor. -- (ca 1436/1439–1493); Jasieński, Paweł -- klan sandomierski -- (ca 1430–1485); Kurozwęcki, Dobiesław -- wda lubelski i sandomierski -- (?–1496); Kurozwęcki, Piotr -- marszałek nadw. i kor., podskarbi kor. -- (?–1499); Kurozwęcki, Władysław -- konsyliarz król. -- (?–po 1484); Mikołaj z Kutna -- wda rawski i łęczycki -- (ca 1430–1493); Mosiński, Piotr z Bnina -- bp kujawski -- (ca 1430–1494); Oporowski, Jan (Starszy) -- wda brzesko-kujawski -- (ca 1435–1494); Ostroróg, Jan -- wda i klan poznański -- (1436–1501); Pilecki, Jan (Młodszy) -- klan sądecki, wda ruski -- (?–1496); Służewski, Maciej -- wda łęczycki i inowrocławski -- (?–1501); Spytko III z Jarosławia -- wda i klan krakowski -- (ca 1436–1519); Świdwa Szamotulski, Andrzej -- klan międzyrzecki, wda poznański -- (?–1511); Świdwa Szamotulski, Jan (Starszy) -- wda i klan poznański -- (ca 1428–1497/1499); Sykstus -- IV -- (papież ; -- 1414-1484); Tarnowski, Jan Amor (Młodszy) -- wda i klan krakowski -- (1420/30–1500); Tarnowski, Jan Feliks -- wda lubelski, sta wojnicki -- (ca 1430–1493)